اگر از سیستم‌های گرمایش تابشی در فضای خود استفاده می‌کنید و می‌خواهید بدانید که فاصله استاندارد نصب گرماتاب چقدر باید باشد، در این مقاله پاسخ سوال شما را به صورت دقیق و فنی داده‌ایم.
اگر قرار است گرماتاب لوله‌ای در سوله یا سالن صنعتی نصب کنید، برای بیشتر پروژه‌های معمول می‌توانید این اعداد را نقطه شروع در نظر بگیرید: ارتفاع نصب حدود ۴.۵ تا ۶ متر از کف، فاصله بین گرماتاب‌ها حدود ۸ تا ۱۲ متر، فاصله بین ردیف‌ها حدود ۶ تا ۹ متر و فاصله پشت رفلکتور تا سقف معمولاً ۳۰ تا ۵۰ سانتی‌متر. برای دستگاه‌های حدود ۳۰ تا ۴۵ کیلووات، این محدوده در بسیاری از سالن‌های صنعتی با ارتفاع ۵ تا ۷ متر کاربردی است.
این اعداد فقط تخمین تجربی نیستند. برای مثال، کارشناسان فنی گرماپارت، برای هیترهای لوله‌ای ۴۰ و ۴۵ کیلووات، ارتفاع نصب ۵ تا ۷ متر و حداکثر فاصله بین دستگاه‌ها را به‌ترتیب حدود ۱۲ و ۱۴ متر اعلام می‌کنند. در مجموع، برای تعیین فاصله استاندارد نصب گرماتاب باید هم ارتفاع مؤثر دستگاه و هم محدوده پوشش تابش و فاصله‌های ایمنی بررسی شوند.
فاصله استاندارد نصب گرماتاب به چه عواملی بستگی دارد؟
مدل و ظرفیت گرمایش تابشی
هرچه ظرفیت هیتر تابشی بیشتر باشد، دستگاه باید بالاتر نصب شود. نصب یک دستگاه پرقدرت در ارتفاع کم باعث تمرکز بیش از حد تابش روی افراد، تجهیزات یا کالاها می‌شود.
به‌عنوان راهنمای کاربردی برای بخاری‌های تابشی لوله‌ای:
| ظرفیت تقریبی | ارتفاع مناسب نصب از کف | حداکثر فاصله پیشنهادی بین دستگاه‌ها |
| ۱۳ تا ۱۸ کیلووات | ۲.۵ تا ۵ متر | ۶ تا ۸ متر |
| ۲۳ کیلووات | ۳ تا ۵ متر | حدود ۹ متر |
| ۳۲ کیلووات | ۴ تا ۶ متر | حدود ۱۱ متر |
| ۳۶ تا ۴۴ کیلووات | ۵ تا ۷ متر | ۱۲ تا ۱۴ متر |
| ۵۱ تا ۵۹ کیلووات | ۶ تا ۸ متر | تا حدود ۱۵ متر |
توضیح: این جدول از راهنمای نصب هیترهای لوله‌ای Schwank استخراج و ظرفیت‌ها از BTU/h به کیلووات تبدیل شده‌اند.
برای یک گرماتاب صنعتی حدود ۴۰ کیلووات، ارتفاع ۵ تا ۶ متر نقطه مناسبی برای طراحی اولیه است.
ارتفاع سقف و سالن
ارتفاع دستگاه با ارتفاع سقف یکی نیست. در یک سوله با سقف ۶ متر، معمولاً دستگاه را روی ارتفاع حدود ۵ تا ۵.۵ متر از کف نصب می‌کنند تا هم فاصله مناسب از سقف باقی بماند و هم تابش به کف به شکل مناسبی توزیع شود.
در سالن ۵ متری، برای دستگاهی در محدوده ۳۰ تا ۴۰ کیلووات، ارتفاع حدود ۴.۳ تا ۴.۵ متر انتخاب کاربردی‌تری است. برای سالن‌های ۷ تا ۸ متری، دستگاه‌های ۴۰ تا ۶۰ کیلووات را می‌توان در محدوده ۵.۵ تا ۷ متر جانمایی کرد.
نوع کاربری سالن
در سالن تولیدی که کارکنان مدت طولانی در یک محل حضور دارند، یکنواختی تابش اهمیت بیشتری دارد؛ بنابراین فاصله دستگاه‌ها بهتر است از مقدار حداکثری کمتر باشد.
مثلاً اگر سازنده حداکثر فاصله ۱۲ متر را مجاز دانسته، در سالن مونتاژ یا خط تولید، فاصله ۸ تا ۱۰ متر معمولاً توزیع گرمای بهتری ایجاد می‌کند.
در انبارها می‌توان فاصله را به محدوده ۱۰ تا ۱۲ متر نزدیک کرد؛ البته ارتفاع قفسه‌ها باید کنترل شود.
گرماتابشی در چه ارتفاعی از کف نصب می‌شود؟
برای بیشتر گرماتاب‌های لوله‌ای صنعتی، ارتفاع ۴ تا ۷ متر از کف محدوده اصلی نصب است. مجموعه گرماپارت برای مدل‌های مختلف خود حداقل ارتفاع‌های زیر را مشخص کرده است که البته تقریبی بوده و باید توسط کارشناس فنی، مطابق با شرایط محیط شما، برآورد دقیق شود.
- ۴۰,۰۰۰ BTU/h: حدود ۳ متر
- ۷۵,۰۰۰ BTU/h: حدود ۴ متر
- ۱۰۰,۰۰۰ BTU/h: حدود ۴.۳ متر
- ۱۵۰,۰۰۰ BTU/h: حدود ۴.۶ متر
- ۲۰۰,۰۰۰ BTU/h: حدود ۵.۵ متر
ارتفاع فاصله استاندارد نصب گرماتاب در سوله صنعتی
برای یک سوله معمولی:
سقف ۵ متر: نصب در ارتفاع ۴.۲ تا ۴.۵ متر
سقف ۶ متر: نصب در ارتفاع ۵ تا ۵.۵ متر
سقف ۷ متر: نصب در ارتفاع ۵.۵ تا ۶.۵ متر
سقف ۸ متر: نصب در ارتفاع ۶ تا ۷ متر
اگر گرماتابشی نزدیک درب بزرگ صنعتی قرار می‌گیرد، نصب کمی پایین‌تر می‌تواند نفوذ هوای سرد را بهتر جبران کند؛ در مقابل، دستگاه‌های پرقدرت بهتر است در قسمت بالاتر این محدوده نصب شوند.
فاصله گرماتاب تا سقف و سازه چقدر باید باشد؟
یکی از مهم‌ترین بخش‌های فاصله استاندارد نصب گرماتاب، فضای پشت رفلکتور است.
در سری PTS/PTS-U شرکت Space-Ray، برای بسیاری از مدل‌ها حداقل فاصله رفلکتور تا سقف ۶ اینچ یا حدود ۱۵ سانتی‌متر اعلام شده است. در حالت تهویه غیرمستقیم، این فاصله برای برخی مدل‌ها به ۳۰ سانتی‌متر و برای مدل‌های ۱۰۰ تا ۲۰۰ هزار BTU/h به حدود ۴۶ سانتی‌متر افزایش پیدا می‌کند.
بنابراین برای اجرای صنعتی، اگر محدودیت ارتفاع ندارید، ۳۰ تا ۵۰ سانتی‌متر فاصله آزاد بین بالای گرماتاب و سقف یا پوشش سقف انتخاب مناسبی است.
فاصله استاندارد نصب گرماتاب از تیرهای فلزی
تیرآهن، خرپا یا بادبند نباید جلوی رفلکتور قرار گیرد. بهتر است حداقل ۳۰ تا ۵۰ سانتی‌متر فضای آزاد جانبی برای سازه‌های غیرحساس باقی بماند و اگر سازه در سمت تابش قرار دارد، خارج از محدوده تابش مستقیم باشد.
دسترسی برای سرویس
در اطراف مشعل، فن، شیر گاز و کنترلر حداقل ۶۰ سانتی‌متر فضای قابل دسترس در نظر گرفتن، نگهداری و سرویس دوره‌ای گرماتاب را بسیار ساده‌تر می‌کند.
فاصله بین هیترهای تابشی چقدر باشد؟
برای اکثر سالن‌های صنعتی، فاصله محور تا محور دستگاه‌ها معمولاً ۸ تا ۱۲ متر مناسب است. بر اساس تجربیات تیم نصب گرماسرما پارت، حداکثر فاصله را بر اساس ظرفیت چنین برآورد کرده‌اند:
- دستگاه حدود ۱۸ کیلووات: حداکثر ۸ متر
- حدود ۲۳ کیلووات: ۹ متر
- حدود ۳۲ کیلووات: ۱۱ متر
- حدود ۳۶ کیلووات: ۱۲ متر
- حدود ۴۴ کیلووات: ۱۴ متر
- حدود ۵۱ تا ۵۹ کیلووات: ۱۵ متر
این مقادیر «حداکثر» هستند. برای ایجاد گرمایش یکنواخت‌تر، فاصله اجرایی را معمولاً حدود ۱۵ تا ۲۵ درصد کمتر انتخاب می‌کنیم. بنابراین برای گرماتاب ۴۰ کیلووات، فاصله ۹ تا ۱۱ متر بین دو دستگاه انتخاب بسیار مناسبی برای طراحی اولیه است.
فاصله بین ردیف‌های گرماتاب
در سالن‌هایی با ارتفاع حدود ۵ متر، فاصله ۶ تا ۸ متر بین ردیف‌ها مناسب است.
برای ارتفاع ۶ تا ۷ متر، می‌توان فاصله ردیف‌ها را به ۸ تا ۱۰ متر افزایش داد.
اگر عرض سالن ۲۰ متر باشد، دو ردیف با محورهای تقریباً ۶ و ۱۴ متر از یک سمت، یعنی حدود ۸ متر فاصله بین دو ردیف، آرایش مناسبی ایجاد می‌کند.
فاصله از قفسه‌ها
اگر گرماتاب بالای انبار نصب شده است، بالاترین سطح کالا باید حداقل همان فاصله ایمنی زیر دستگاه را حفظ کند. برای دستگاه‌های حدود ۳۵ تا ۴۵ کیلووات، ۲ متر فضای آزاد بین کالا و گرماتاب معیار عملی مناسبی است.
فاصله از جرثقیل سقفی
برای برآورد فاصله استاندارد نصب گرماتاب در فضاهایی که تجهیزات سقفی مثل چرثقیل وجود دارد، باید مسیر حرکت پل، کالسکه، قلاب و بار را مشخص کنید. هیچ قسمت متحرک جرثقیل یا باری که حمل می‌شود نباید وارد محدوده تابش نزدیک دستگاه شود.
برای گرما تابشی حدود ۴۰ کیلووات، علاوه بر حفظ حداقل ۲ متر فاصله عمودی از بار و مواد حساس، بهتر است محور سیستم لوله‌ای حداقل حدود ۱ متر بیرون از محدوده حرکت جانبی جرثقیل قرار گیرد.
اصول جانمایی گرماتاب در سوله
جانمایی صحیح فقط نصب چند دستگاه با فاصله مساوی نیست.
در سالن مستطیلی، معمولاً لوله‌های تابشی در امتداد طول سالن قرار می‌گیرند. این کار امکان پوشش یکنواخت‌تر و کاهش نقاط سرد بین دستگاه‌ها را فراهم می‌کند.
در کنار دیوار خارجی یا درب صنعتی، رفلکتور را می‌توان با زاویه حدود ۱۵ تا ۳۰ درجه به سمت فضای داخلی تنظیم کرد. برای گرمایش موضعی، زاویه بیشتر می‌تواند تابش را روی محدوده کاری متمرکز کند.
مثال عملی؛ سوله ۵۰۰ متری با ارتفاع ۵ متر
فرض کنیم سالن ۲۰×۲۵ متر است و محاسبه بار حرارتی، استفاده از چهار گرماتاب حدود ۳۵ تا ۴۰ کیلووات را تأیید کرده است.
یک جانمایی اولیه مناسب:
- ارتفاع نصب: ۴.۴ تا ۴.۵ متر
- فاصله از سقف: حدود ۵۰ تا ۶۰ سانتی‌متر
- تعداد ردیف: ۲ ردیف
- فاصله بین ردیف‌ها: حدود ۸ متر
- فاصله دو دستگاه در هر ردیف: حدود ۱۰ تا ۱۲ متر
- فاصله مواد قابل اشتعال از زیر دستگاه: حداقل ۲ متر
- فضای سرویس اطراف مشعل: حداقل ۶۰ سانتی‌متر
این آرایش برای شروع طراحی بسیار منطقی است و سپس جهت رفلکتورها با توجه به درب‌ها، محل کار افراد و مسیر جرثقیل تنظیم می‌شود.
اشتباهات در تعیین فاصله استاندارد نصب گرماتاب
یکی از خطاهای متداول، نصب گرماتاب ۴۰ کیلوواتی در ارتفاع ۳ متر است. در این حالت شدت تابش در زیر دستگاه زیاد شده و اختلاف دمای محسوسی بین نقاط مختلف ایجاد می‌شود.
خطای دیگر فاصله بیش از حد دستگاه‌هاست. اگر دستگاهی که حداکثر فاصله پیشنهادی آن ۱۲ متر است با فاصله ۱۵ یا ۱۶ متر نصب شود، احتمال ایجاد نوار سرد بین دو محدوده تابش افزایش پیدا می‌کند.
موارد زیر نیز باید جدی گرفته شوند:
- نصب مستقیم بالای قفسه بلند؛
- قرار دادن گرماتاب در مسیر جرثقیل سقفی؛
- عبور سینی کابل از محدوده داغ بالای لوله؛
- نزدیک شدن بیش از حد رفلکتور به سقف؛
- نصب دستگاه پشت خرپا یا تیرآهن و مسدود شدن تابش؛
- جانمایی بدون درنظرگرفتن درب‌های بزرگ و نفوذ هوای سرد؛
- نداشتن فضای کافی برای تعمیر مشعل و فن.
قبل از نصب گرمایش تابشی این موارد را بررسی کنید
- ارتفاع واقعی کف تا زیر سازه
- ظرفیت دستگاه
- طول لوله تابشی
- ارتفاع محل نصب
- فاصله رفلکتور تا سقف
- فاصله محور تا محور دستگاه‌ها
- فاصله بین ردیف‌ها
- محل حضور کارکنان
- ارتفاع قفسه و کالا
- مسیر جرثقیل سقفی
- سینی کابل و کانال تهویه
- مسیر دودکش
- محل اسپرینکلرها
- درب‌های صنعتی
- فضای دسترسی به مشعل و فن
- محدوده مواد قابل اشتعال
سوالات مشتریان درباره فاصله استاندارد نصب گرماتاب
فاصله استاندارد نصب گرماتاب چقدر است؟
برای گرماتاب‌های صنعتی معمول، ارتفاع ۴.۵ تا ۶ متر، فاصله بین دستگاه‌ها ۸ تا ۱۲ متر و فاصله بین ردیف‌ها ۶ تا ۹ متر نقطه شروع مناسبی برای جانمایی است.
گرماتاب در چه ارتفاعی از کف نصب می‌شود؟
گرماتاب‌های حدود ۳۰ تا ۴۵ کیلووات معمولاً در ارتفاع ۴.۵ تا ۶ متر نصب می‌شوند. برای مدل‌های حدود ۴۰ کیلووات، ارتفاع نزدیک ۵ متر انتخاب متداول و مناسبی است.
فاصله گرماتاب تا سقف چقدر باشد؟
برای اجرای صنعتی معمول، ۳۰ تا ۵۰ سانتی‌متر فضای آزاد مناسب است. در برخی مدل‌های تابشی حداقل فنی ۱۵ سانتی‌متر است و در حالت نبود تهویه مستقیم این عدد تا ۳۰ یا ۴۶ سانتی‌متر افزایش پیدا می‌کند.
فاصله بین دو گرماتاب چقدر باشد؟
در دستگاه‌های ۳۰ تا ۴۵ کیلووات، فاصله ۸ تا ۱۲ متر معمولاً مناسب است. برای مدل حدود ۴۰ کیلووات، فاصله ۹ تا ۱۱ متر انتخاب مناسبی برای گرمایش یکنواخت است.
فاصله گرماتاب از مواد قابل اشتعال چقدر است؟
برای گرماتاب‌های حدود ۱۰۰ تا ۱۵۰ هزار BTU/h، حداقل فاصله زیر دستگاه حدود ۱.۸ تا ۲.۱ متر است. بنابراین برای دستگاه حدود ۴۰ کیلووات، حفظ ۲ متر فضای آزاد زیر گرماتاب معیار ایمن و کاربردی محسوب می‌شود.
برای سوله با سقف ۶ متر گرماتاب در چه ارتفاعی نصب شود؟
برای گرماتاب معمول ۳۰ تا ۴۵ کیلووات، ارتفاع ۵ تا ۵.۵ متر از کف مناسب است؛ به این ترتیب حدود ۵۰ تا ۱۰۰ سانتی‌متر نیز تا سازه سقف باقی می‌ماند.
برای سوله ۵ متری چه ارتفاعی مناسب است؟
ارتفاع ۴.۳ تا ۴.۵ متر برای مدل‌های متناسب با این ارتفاع، محدوده کاربردی خوبی محسوب می‌شود.
جمع‌بندی
برای بیشتر سوله‌ها و سالن‌های صنعتی، می‌توان فاصله استاندارد نصب گرماتاب را با چند عدد کاربردی شروع کرد: دستگاه‌های حدود ۳۰ تا ۴۵ کیلووات معمولاً در ارتفاع ۴.۵ تا ۶ متر قرار می‌گیرند، فاصله بین دستگاه‌ها حدود ۸ تا ۱۲ متر و فاصله ردیف‌ها حدود ۶ تا ۹ متر انتخاب می‌شود.
برای یک گرماتابشی حدود ۴۰ کیلووات، نقطه شروع مناسب‌تر عبارت است از: ارتفاع نزدیک ۵ متر، فاصله ۹ تا ۱۱ متر بین دستگاه‌ها، حداقل ۳۰ تا ۵۰ سانتی‌متر فاصله از سقف و حدود ۲ متر فضای ایمن زیر دستگاه برای مواد حساس و قابل اشتعال.
این نوع جانمایی علاوه بر ایجاد پوشش حرارتی مناسب، مانع ایجاد نقاط بسیار گرم، نقاط سرد و تداخل گرماتاب با قفسه‌ها، جرثقیل، سازه و تأسیسات سقفی می‌شود. توصیه می‌کنیم برای کسب اطلاعات دقیق‌تر و مشاوره و بازدید رایگان، با 91093383-021 تماس گرفته یا با مدیر فنی مجموعه ارتباط 09120145175 گرفته تا به صورت کامل راهنمایی شوید.